Een tijdreis door Delft in de 17e eeuw

Maak kennis met personages uit Vermeers directe omgeving, zoals zijn schoonmoeder Maria Thins, zijn collega-schilder Leonaert Bramer, de familienotaris Willem de Langue, de verzamelaars Maria de Knuijt en haar man Pieter van Ruijven en meester-bakker Hendrick van Buyten die ook kunst verzamelde.

Vermeer was niet alleen een kunstenaar, maar ook een man van vlees en bloed: echtgenoot, schoonzoon, ondernemer, vader van 15 kinderen en herbergier. Kom dichter bij de man achter de mythe en ontdek hoe Vermeer kon uitgroeien tot een van de meest geliefde kunstenaars ter wereld.

Een schatkist aan bijzondere archiefstukken

Zowel de directe kennissenkring van Vermeer als het culturele en artistieke klimaat in het 17de-eeuwse Delft worden gepresenteerd door middel van topstukken en bijzondere archiefstukken. Denk bijvoorbeeld aan De koppelaarster uit 1622 van Dirck van Baburen en aan Adolf en Catharina Croeser aan de Oude Delft (ook bekend als De burgemeester van Delft en zijn dochter) uit 1655 van Jan Steen. Beide topstukken zijn voorbeelden van het artistieke klimaat in Delft en hebben een directe koppeling met Vermeer.

Tientallen archiefstukken zoals inventarissen en testamenten, maar ook prenten en kaarten, bieden inzicht in Vermeer en de mensen om hem heen en schetsen een helder beeld van de stad in zijn tijd.

De zes winnende werken van de Nieuwe Vermeer-wedstrijd

De expositie kun je van 10 februari tot 4 juni 2023 bekijken in Museum Prinsenhof in Delft. Van 20 maart t/m 4 juni zullen ook de zes winnende werken van de Nieuwe Vermeer-wedstrijd te zien zijn in de lakenhal in Museum Prinsenhof Delft. Leuk om beide te combineren tijdens een bezoekje aan Delft. Hier lees je meer over deze tentoonstelling.

Het bericht Reis terug naar <em>Het Delft van Vermeer</em> in Museum Prinsenhof verscheen eerst op Leisury.

Onbekende meester

In zijn tijd was Bailly een beroemde Leidse schilder, die nauwe contacten onderhield met andere kunstenaars. Bailly maakte daarnaast een van de belangrijkste schilderijen over vergankelijkheid: Vanitasstilleven met portret van een jonge schilder uit 1651.

Zeepbellen, kaarsen, schedels: allerlei symbolen op dit topstuk laten zien dat de Hollandse meester zich zo’n 400 jaar geleden veel bezighield met tijd en de dood. Mede onder zijn invloed is het vanitasgenre, waarin de vergankelijkheid van het leven centraal staat, in Leiden in de 17e eeuw groot geworden.

Uitgebreid onderzoek

Toch is Bailly’s naam tegenwoordig bij velen onbekend – anders dan Rembrandt van Rijn of Gerrit Dou, die in dezelfde tijd in dezelfde stad leefden. Bovendien was tot nu toe nog nauwelijks onderzoek naar deze kunstenaar gedaan. Daarom werkte Museum De Lakenhal de afgelopen jaren samen met experts van onder meer het Rijksmuseum en de Universiteit Leiden om de mysteries rondom Bailly te ontrafelen.

Een onderdeel van dit uitgebreide onderzoek was een technische studie naar het vanitasstilleven van Bailly. Technisch kunsthistoricus Erma Hermens (Fitzwilliam Museum/University of Cambridge, voorheen Rijksmuseum/Universiteit van Amsterdam) en natuurwetenschapper Nathan Daly bekeken het werk met verschillende technieken, zoals macroröntgenfluorescentie scanning en infraroodreflectografie.

Veranderde vorm en betekenis

Tijdens hun onderzoek kwamen nieuwe lagen van Vanitasstilleven met portret van een jonge schilder tevoorschijn. Hermens en Daly ontdekten verschillende overschilderde portretten en allerlei verschoven voorwerpen op het schilderij. Zo komt een jongeman tevoorschijn en blijkt een vrouwelijke schimfiguur een compleet uitgewerkt portret, dat in de loop van het schilderproces naar de achtergrond verdween.

Over de tentoonstelling

Naast het technisch onderzoek naar het vanitasstilleven werden ook het leven en oeuvre van David Bailly uitgeplozen. De resultaten zijn te zien in de tentoonstelling David Bailly – Tijd, dood en ijdelheid, die van 10 maart tot en met 2 juli 2023 bij Museum De Lakenhal te zien is. In de tentoonstelling komen 90 werken bij elkaar: portretten en vanitasvoorstellingen van Bailly en van tijdgenoten als Dou, Lievens en Rembrandt. Bezoekers ontdekken zo de nog altijd actuele betekenis van vanitas en het oeuvre en leven van deze onterecht vergeten meester.

Het bericht Bijzondere ontdekkingen over meesterschilder <em>David Bailly</em> in Museum De Lakenhal verscheen eerst op Leisury.

Een unieke samenwerking met Musée d’Orsay

In het dorp Auvers-sur-Oise was Van Gogh enorm productief en maakte hij enkele van zijn allergrootste meesterwerken, zoals het beroemde Korenveld met kraaien (Van Gogh Museum, Amsterdam).

De bezoeker krijgt de unieke kans een groot aantal werken van Vincent van Gogh te zien die nog nooit eerder samen zijn getoond. De tentoonstelling is een samenwerking met Musée d’Orsay: acht schilderijen uit dit museum worden voor dit bijzondere samenwerkingsproject eenmalig uitgeleend.

De laatste maanden van Vincent van Gogh

In Van Gogh in Auvers. Zijn laatste maanden volgt de bezoeker Van Gogh vanaf zijn aankomst op 20 mei 1890 in Auvers, waar hij hoopvol en met nieuwe ambitie aan het werk ging, tot zijn laatste weken in juli van dat jaar, toen gevoelens van mislukking, eenzaamheid en melancholie de overhand kregen.

Spectaculair binnen de tentoonstelling zijn de tien panoramische landschappen uit Van Goghs laatste weken, die nu voor even weer samen te bewonderen zijn, waaronder Velden bij Auvers-sur-Oise (Belvedere Museum, Wenen) en Kreupelhout met twee figuren (Cincinnati Art Museum).

Ondanks de inspiratie die de nieuwe omgeving hem bood, besloot hij na twee maanden zijn leven te beëindigen. Hij overleed op 29 juli op 37-jarige leeftijd en werd begraven op het kerkhof van Auvers.

Een unieke kans

Van Gogh in Auvers. Zijn laatste maanden brengt bruiklenen van over de hele wereld uit musea en privécollecties samen, waaronder topstukken als De kerk van Auvers-sur-Oise (Musée d’Orsay, Parijs) en Adeline Ravoux (privécollectie). Dit laatste portret dat Van Gogh schilderde van de dochter van de herbergier is sinds 1955 niet meer tentoongesteld en komt nu voor het eerst naar Nederland.

In totaal gaat het om vijftig schilderijen en ruim twintig tekeningen uit Auvers.

Van Gogh in Auvers. Zijn laatste maanden is te zien van 12 mei t/m 3 september 2023 in het Van Gogh Museum in Amsterdam.

Het bericht Tentoonstelling <em>‘Van Gogh in Auvers. Zijn laatste maanden’</em> opent in mei verscheen eerst op Leisury.

Dichterbij het werk van de meester

Johannes Vermeer is wereldberoemd om zijn verstilde scènes binnenshuis, zijn ongekende gebruik van helder, kleurrijk licht en zijn overtuigende illusionisme. Nooit eerder was het mogelijk om zoveel schilderijen van Vermeer bij elkaar te brengen.

Zeven schilderijen zijn sinds ruim twee eeuwen voor de allereerste keer in Nederland te zien. In de tentoonstelling is aandacht voor de ambities, het werk, het leven, het geloof en de omgeving van de kunstenaar. In aanloop naar de tentoonstelling is, in nauwe samenwerking met het Mauritshuis, uitgebreid onderzoek gedaan naar de 17de-eeuwse Delftse kunstenaar.

7 schilderijen voor het eerst in Nederland te zien

Veel schilderijen zijn voor het eerst voor het Nederlands publiek te zien, zoals de drie werken uit de Frick Collection in New York, het pas gerestaureerde Brieflezend meisje aan het venster uit Dresden (Gemäldegalerie Alte Meister) en Het glas wijn uit Berlijn (Gemäldegalerie). Andere hoogtepunten zijn het beroemde Het meisje met de parel uit het Mauritshuis in Den Haag, De Kantkloster uit het Louvre in Parijs en Vrouw met de weegschaal uit The National Gallery of Art in Washington D.C.

Andere hoogtepunten zijn De geograaf uit het Städel Museum (Frankfurt), Schrijvende vrouw met dienstbode uit The National Gallery of Ireland (Dublin) en de Vrouw met de weegschaal uit The National Gallery of Art (Washington D.C).

Reserveer op tijd je tickets

Voor de Vermeer tentoonstelling dient iedereen online een starttijd voor de tentoonstelling te reserveren en een los ticket te boeken. Kaarten zijn alleen online te reserveren via de website van het Rijksmuseum. Vanwege de grote belangstelling heeft het Rijksmuseum de openingstijden van de tentoonstelling verruimd om zoveel mogelijk mensen de kans te bieden het werk van Vermeer bij elkaar te zien. Openingstijden: zondag t/m woensdag 9-18 uur, donderdag t/m zaterdag 9-22 uur.

Vrienden van het Rijksmuseum hebben altijd gratis toegang en hoeven geen starttijd te reserveren.

Het bericht Tentoonstelling <em>Vermeer</em> opent in Rijksmuseum verscheen eerst op Leisury.

Duistere tafereeltjes

Op veel van zijn schilderijen laat Vrel één vrouw zien, staand bij een venster in een kamer met hoog plafond, of zittend bij een schouw. Typerend is de kleding die de vrouw draagt; een donkere rok met witte omslagdoek. Voor de toeschouwers is het gezicht vaak niet te zien. Met deze typische elementen creëerde Vrel zijn eigen -ietwat duistere – wereld.

De soms wat gebrekkige weergave van het perspectief geven de voorstellingen een wat naïeve charme. Als toeschouwer let je daardoor nog meer op de details: de gebroken ruitjes in de ramen op zijn interieurvoorstellingen, of een wit papiertje in de hoek van de kamer, met daarop de signatuur van de schilder.

Het handelsmerk van Vrel

Typerend voor Vrel is de manier waarop hij zijn schilderijen signeerde. Hij had als het ware een eigen ‘trademark’. Op diverse schilderijen zie je een wit briefje op de grond liggen. Op deze briefjes stond Vrels signatuur. Uit onderzoek is gebleken dat meerdere variaties op zijn signatuur werden gebruikt. Zo komt ‘J V’ terug, maar ook ‘J Vrel’, ‘Jacobus Vreelle’ of ‘Jaco / büs / frell’, waarbij de Duitse spelling van de voornaam mogelijk verwijst naar een verblijf in de grensregio met Duitsland.

De kunstenaar zelf vervaardigde diverse kopieën van zijn eigen schilderijen tot in detail. Dit fenomeen van kopiëren komt ook bij andere 17de-eeuwse Nederlandse (portret)schilders voor. Waarom Vrel dit deed, weten we niet. Maar het is een eenvoudige manier om de productie te vergroten.

Uitgebreid onderzoek naar het werk van Jacobus Vrel

Wie was Jacobus Vrel? Om meer te weten te komen over Jacobus Vrel heeft een internationaal onderzoeksproject plaatsgevonden, waarbij drie musea hun krachten bundelden: de Alte Pinakothek, Bayerische Staatsgemäldesammlungen in München, de Fondation Custodia, Collectie Frits Lugt in Parijs en het Mauritshuis. De drie musea gaven opdracht tot ‘dendrochronologisch onderzoek’ (onderzoek naar jaarringen om een houten paneel te kunnen dateren) van verschillende schilderijen. Hieruit bleek dat deze ouder zijn dan gedacht. De straattaferelen ontstonden vermoedelijk vanaf omstreeks 1635-1640, de vroegste interieurs enkele jaren later.

Om Vrel te kunnen plaatsen in een bepaald gebied in Nederland, is onderzoek gedaan naar de topografie van de straatjes op zijn schilderijen. Onderzoekers Dirk Jan de Vries en Boudewijn Bakker bestudeerden de straatjes en gevels. Zij nemen aan dat enkele straatjes te plaatsen zijn in Zwolle. Met behulp van infrarood* en röntgen-fluorescentie** werden ‘pentimenti’ (wijzigingen door de kunstenaar zelf) ontdekt. Figuren werden aangepast, of helemaal weggeschilderd, zoals een kind op een straattafereel van Vrel uit het Rijksmuseum. Op deze manier wist Vrel zijn composities te perfectioneren.

Oog in oog met het werk van Vrel

Uit het Kunsthistorisches Museum in Wenen komen twee bijzondere schilderijen naar Den Haag, waaronder Vrouw bij een venster (1654), het enige gedateerde werk van Vrel. De tentoonstelling Vrel, voorloper van Vermeer is van 16 februari tot en met 29 mei 2023 in het Mauritshuis te zien. Vervolgens reist de tentoonstelling door naar de Fondation Custodia, Collectie Frits Lugt in Parijs, de samenwerkingspartner.

Het bericht Nieuwe tentoonstelling van <em>Vrel</em>, de voorloper van Vermeer verscheen eerst op Leisury.

Louvre database met 482.000 werken

De site biedt verschillende manieren om in de collecties te duiken: eenvoudige of geavanceerde zoekopdrachten, inzendingen per curator afdeling en thema-albums. De interactieve kaart helpt je bovendien bij het voorbereiden van een toekomstig bezoek en stelt je in staat het museum kamer voor kamer te verkennen. De database met 482.000 werken en 680.000 afbeeldingen wordt regelmatig bijgewerkt door museum experts.

Het Louvre stoft haar schatten af

‘Vandaag stoft het Louvre zijn schatten af, zelfs de minst bekende’, zegt Jean-Luc Martinez, president-directeur van het Musée du Louvre. ‘Voor het eerst heeft iedereen vanuit thuis gratis toegang tot de volledige collectie werken, of ze nu in het museum te zien zijn, in bruikleen zijn of zelfs langdurig in de opslag liggen. Het verbluffende culturele erfgoed van het Louvre is nu allemaal slechts een klik verwijderd. Ik ben er zeker van dat deze digitale inhoud mensen verder zal inspireren om naar het Louvre te komen om de collecties persoonlijk te ontdekken’, adlus Jean-Luc Martinez.

Het bericht <em>Het Louvre</em> lanceert online database met 75% van de collectie verscheen eerst op Leisury.

Game of Thrones Studio Tour in Noord-Ierland

De fonkelnieuwe interactieve ervaring van maar liefst 34.000 vierkante meter biedt fans van de serie de mogelijkheid om een gigantisch aanbod aan originele sets, kostuums, props en decorstukken te bekijken en helemaal op te gaan in de Seven Kingdoms. Fans stappen de iconische Great Hall in Winterfell binnen waar Jon Snow werd uitgeroepen tot koning van het noorden. Aanschouw de imposante Dragonstone-troon van Daenerys Targaryen en bekijk van dichtbij de fantastische props en wapens uit Game of Thrones. Je leert alles over de visuele effecten en komt meer te weten over de totstandkoming van de serie.

Voor deze immersieve en zintuiglijke ervaring wordt de nieuwste technologie gebruikt om de wereld van Westeros op te roepen en de serie levensecht te verbeelden – van de King’s Landing tot Winterfell, Dragonstone, de Wall en alle gebieden daarachter.

Ontdek het échte Westeros

Peter van Roden, Senior Vice President van Warner Bros. Themed Entertainment, vertelt: “We verheugen ons enorm op de opening van de allereerste Game of Thrones Studio Tour in de Linen Mill Studios. Het besef dat je op precies dezelfde plek staat als waar enkele van de meest iconische scènes uit de serie zijn gefilmd, is een heel bijzondere ervaring en we weten zeker dat de fans van Game of Thrones dat ook zo zullen ervaren als ze de enorm gedetailleerde sets, kostuums en props van dichtbij kunnen bekijken.”

Andrew Webb en David Browne, Executive Directors bij Linen Mill Studios, zeggen: “Deze unieke beleving belooft de totstandkoming van de serie op ongeëvenaarde wijze tot leven te brengen en wij kijken ernaar uit om fans en bezoekers van over de hele wereld te verwelkomen. Bij het opengooien van de deuren van de Studio Tour beginnen we aan een nieuw hoofdstuk van het Game of Thrones-verhaal hier in Noord-Ierland. De opnamestudio was jaren ontoegankelijk voor publiek, maar nu is de tijd aangebroken voor fans om de Seven Kingdoms binnen te gaan en zelf een reis te maken in de wereld van Westeros.”

Bestel nu je tickets

De Game of Thrones Studio Tour is makkelijk bereikbaar vanuit Dublin en Belfast. Tijdens deze tour reis je af naar het hart van Westeros voor een adembenemende fantasywereld; vol originele sets, props, kostuums en nog veel meer onderdelen van achter de schermen. Tickets zijn te koop op www.gameofthronesstudiotour.com.

Het bericht Duik in de wereld van Westeros tijdens de <em>Game of Thrones</em> Studio Tour verscheen eerst op Leisury.